Pisortaqatigiit Allatseqarfiat

Laura Taunâjik Uitsatikitseq

Asasara Kommunalbestyrelsimi ilaasortaq, Laura Táunâjik Uitsatikitseq (S)

 

Siullermik apeqqutigisannut qujanarujussuaq.

 

Ulloq 6. februaari 2026 allaffissornermut apeqquteqaammik nassiussivutit, inissianik pilersitsineq aqqutigalugu nunaqarfinnik ineriartortitsinermut tunngasoq pillugu.

 

Pisortaqatigiit Allatseqarfianit apeqqutitit tiguavut, imaattut:

 

2026-mut aningaasanut inatsimmut oqaaseqaatini ilanngunneqarpoq isorliunerusuni sanaartornermi suliniutinut aningaasanik immikkoortitsisoqassasoq. Katillugit 5 mio. kr.-nit immikkoortinneqarput. Kisianni aningaasaliissutit qanoq atorneqassanersut innuttaasunit paasineqarumavoq. Soqutiginartorujussuuvoq paasissallugu aaqqiissutitut iluseq qanoq ittoq sulinermi aallaavigineqassanersoq. Aningaasaliissutit pingaarnersiorneqarnerat aamma agguataarneqarnerat eqqarsaatigalugu piffissaliuussinerup itinerusumik nassuiarneqarnissaa kissaatigineqarpoq.

Maanna ukiuni 17-ini kommunerujussuarmi peqataavugut Kalaallit Nunaata Kangiani sanaartukkatigut annermik ineriartortitsisoqanngitsoq. Oqaatsit kusanartut imaqanngitsut naammatsiffigineqarput, maannami ukiuni arlaqalersuni susoqarneq ajornera malunnarpoq. Nunaqarfiit inuerukkiartorput aamma illorpassuarnik najugaqarfigineqanngitsunik aserfallattunillu peqarpoq. Tamakkua innuttaasunit akissaqarfigineqanngitsumik akilerlugit tuniniarneqartarput. Pisisartut tassaapput pisoorsuit avataaneersut.

Akileraarutitigut isertitat amerlanerit illoqarfiit pingaarnersaanik ineriartortitsinermut atorneqarput. Kommunerujussuarmi allat naatsorsuutigisaminnik nipangiussiinnarput. Arlalinnik apeqqutissaqarnarpoq akissutissaqanngitsunik. “Kaagip” ilamininnguanik annikitsunnguanik naakkinnissutitut tunniunneqartartut eqqaassanngikkaanni. Allamilluunniit oqartoqassagaluarpat kommunerujussuaq nunaqarfinnut agguataarinissamut ataatsimoorussamik siunertaqartussaavoq.  Pissutsit piviusut allarluinnaapput.

  1. Sanaartornermik ineriartortitsinermut 5 mio.kr.-it immikkoortinneqarsimasunut atornissaannut iluseq qanoq ittoq atorneqassava?
  2. Kikkut qinnuteqarsinnaappat aamma suleriaaseq qanoq ittoq atorneqassava?
  3. Aningaasat immikkoortinneqarsimasut illuutinik piusunik iluarsartuussinermut atorneqarsinnaappat?
PA

The administration's answer

Asasara Laura

2025-mut aamma 2026-mut missingersuutini ukiuni marlunni 5 mio. kr.-it Ittoqqortoormiini aamma nunaqarfinni inissiat pitsanngorsarnissaannut illuartinneqarput, katillugit 10 mio. kr.-it

Missingersuutinit aningaasaliissutit taakkua Iserit A/S-imut ikineqassapput, tamatuma kingorna inissiani attartortittakkani piusuni, Iserit-imit pigineqartuni, iluarsartuussinernut pitsanngorsaanermik pisariaqartitsisoqarneranik naliliiffigineqarsimasuni, aningaasaliissutit pisariaqartunut atorneqassapput.

Tassa Ittoqqortoormiini aamma nunaqarfinni illunik nutaanik sanaartornissaq imaluunniit sanaartugassanik suliniutinik ineriartortitsisoqassasoq pineqanngilaq.

Iserit-ip inissiaatai attartortittakkat aserfallatsaaliineqarnerat amigaateqarsimassappat, najugaqartut Iserit-imut attaveqassapput aamma nalunaarutigineqassaaq, aserfallatsaaliineq amigaataasoq suunersoq, suliassarlu 5 mio.kr.-it iluanni pingaarnersiorneqartussanut ilanngunneqarsinnaanersoq paasiniarneqassaaq. Tassa Kommuneqarfik Sermersuumi tamarmi Iserit-ip inissianut attartortittakkanut tamanut periusianut assingusoq atorneqassaaq. Allaanerussutaaginnarpoq ukiut marluk iluanni Ittoqqortoormiinut aamma nunaqarfinnut immikkut suliniuteqarnermut 10 mio.kr.-inik immikkut aningaasaliissuteqarneq.

Innuttaasut najugaqartut namminneq inigisaminnik iluarsartuussinissamut atorniarnermik/-tapiiffigineqarnissamik kissaateqartut (BSU-mik illuutillit imaluunniit Nammineq illulianut), taakkua Ineqarnermut, Attaveqaasersuutinut Isorliunerusunullu Naalakkersuisoqarfik attaveqarfigissavaat, Naalakkersuisoqarfik tassaammat siunertanut taakkununnga aningaasaliissuteqartussaq.

Ilisimatitsissutigineqassaaq 2025-mi Iserit-ip aningaasaliissutai 5 mio. kr.-iusut iluarsaassinernut atorneqartussaammata soorlu tabelimi ersersinneqartoq:

Illoqarfik/nunaqarfik Kr.
Sermiligaaq 180.000
Tiilerilaaq 132.000
Kuummiit 1.523.000
Kulusuk 257.000
Ittoqqortoormiit 336.000
Arsuk 1568.000
Kapisillit 835.000
Qeqertarsuatsiaat 304.000
Katillugit 5.135.000

 

Aningaasaliissutit atorneqarput sumi pisariaqartitsinermik annerpaamik naliliisoqarnera aallaavigalugu, aamma Illoqarfimmi/Nunaqarfimmi sorlermi innuttaasut amerlassusiat aallaavigineqanngilaq.

Kommunit 2008-mi kattussuunneqarnerisa kingorna kommunerujussuarmi inissialiornermik ineriartortitsineq pillugu illit oqaaseqaatinnut atasumik oqaatigineqassaaq, soorunami politikikkut pingaarnersiuineq aallaavigalugu inissialiortitsineq taanna qanoq pissanersoq aalajangersarneqarmata.

Kommunit kattussuunneqarnerisa kingorna politikikkut pingaarnersiukkat qanoq issimanerat pillugit inerniliussaqarnianngilanga, kisianni inissianik sanaartorneq politikikkut qularnanngitsumik ima pingaarnersiorneqarsimagunarpoq, piffissami pineqartumi inissianik kissaateqarnerup annerpaaffiani aamma innuttaasut amerliartornerpaaffiini siulliunneqarmata.

Ataani tabelimi takuneqarsinnaavoq ulloq 31.12.2025 Iserit A/S-imut utaqqisut allattorsimaffiat:

Ulloq 31.12.2025 utaqqisut allattorsimaffiat (utaqqinermut akiliuteqartut)
Utaqqinermut akiliuteqartut Innuttaasut 01-01-2005 amerlassutsit %-inngorlugu
Nuuk 19.903 2.127 88
Paamiut 1.169 60 2
Tasiilaq 1.758 190 8
Ittoqqortoormiit 324 5 0
Nunaqarfiit 1.072 28 1
Katillugit 24.226 2.410 100
 

 

 
Nunaqarfiit pillugit erseqqissaaneq
Qeqertarsuatsiaat 171 4
Kapisillit 37 4
Arsuk 76 0
Sermiligaaq 202 3
Isortoq 59 3
Kulusuk 206 5
Tiniteqilaaq 87 4
Kuummiut 234 5
Katillugit 1072 28  

 

Taakkununnga ilanngullugu kommunit kattussuunneqarnerisa kingorna piffissami innuttaasut ineriartornerannut tamakkiisumik takussutissaq, 2008 – 2026:

 

Aammattaaq siusinnerusukkut Kommunalbestyrelsiusimasup 2025-mut missingersuummi sanaartornermik aningaasaliissutit katinnerannik qanoq pingaarnersiuineranik ersersitsiniarlunga misilippara, sanaartornermut aningaasaliissutit atorneqarsinnaasut aamma ulloq 31.12.2024 politikikkut pingaarnersiorneqartut innuttaasunut ataasiakkaanut agguataarnerat – Nuummut, Nuup avataani illoqarfinnut kiisalu Nunaqarfinnut – aallaavigalugu.

Naatsorsuinermi suut atorneqarsimanersut ersersinneqanngillat kisianni piffissami 2025-2028 atorneqarsinnaasutut politikikkut pingaarnersiorneqartut qanoq aningaasartaqarnersut ersersinneqarput. Taamaattumik soorunami unammillernartoq tassaavoq, aningaasaliissutit taakkua suliniutinut atorneqarfissaattut naatsorsuussanut qanoq sukkatigisumik piviusunngortinneqarnerat.

Sanaartornermut aningaasaliissutit pingaarnersiukkanut tabeli 2025-2028-mut attuuttoq, ilanngullugit, aningaasaliissutit ulloq 31.12.2024 atorneqanngitsut sanaartornermi aningaasaateqarfimmiittut.

Illoqarfik/Nunaqarfik Aningaasat Innuttaasut Aningaasartuutit/innuttaasut
Nuuk 299.600.000 19.604 15.283
Tasiilaq 35.000.000 1.904 18.382
Paamiut 80.000.000 1.173 68.201
Ittoqqortoormiit 10.500.000 352 29.830
Nunaqarfiit 70.100.000 1.114 62.926
Ataatsimoorussat allat (sumiiffik aalajangersagaanngitsoq) 35.4422.000 24.226 14.630

 

Tabelip ersersippaa, sanaartornermut suliniutit/aningaasaqarneq illoqarfinni aamma nunaqarfinni innuttaasunut ataasiakkaanut agguataarneqarpat, taava Kommunalbestyrelsimit aningaasat amerlanerit Nuup avataani illoqarfinnut aamma nunaqarfinnut pingaarnersiorlugit agguaanneqarsimasut – allaammi aningaasat kisitsisitaat qaffasinnerujussuaq Nuup avataani atorneqarput.

Taamaaliorpunga kommunerujussuaq tamakkerluni Kommunalbestyrelsimit annertuumik ukkarineqarnera ersersinniaannarlugu.

 

 

Inussiarnersumik inuulluaqqusillunga

 

Ole Jakobsen

Kommunaldirektøri